محمد يار بن عرب قطغان

186

مسخر البلاد ( تاريخ شيبانيان ) ( فارسى )

ذكر جان قرا سلطان بن گستن قرا سلطان بن جانى بيگ سلطان و او بعد از فوت پدر روزى چند با برادر خويش قليچ قرا سلطان اتّفاق داشت . و چون عمّش پير محمد خان بر ممالك بلخ استيلا يافت ، بالضرورة طوعا أو كرها مطابعتش نموده ، در خدمت او بسر مىبرد « 1 » تا در اين اثنا طبل ارتحال فرو كوفته ، رخت زندگانى به جانب آخرت كشيد . ذكر پير محمد خان بن جانى بيگ سلطان بن خوجوغم سلطان بن ابو الخير خان و او روز شنبه « 2 » دهم ماه صفر سنهء ثلاث و خمسين و تسعمائة ممالك بلخ را از دست برادرزادهء خود قليچ قرا سلطان برون « 3 » آورده ، تصرف نمود و لواى حكومت و علم ايالت در آن مملكت افراخته ، در متكاء سلطنت تكيه فرمود و بر سپاه و رعيت بر وجه احسن سلوك مىنمود . و روز پنجشنبه غرّهء ماه شعبان سنهء ست و خمسين و تسعمائة بود كه همايون پادشاه با لشكر كابلستان به نواحى بلخ آمده ، از پى محاصره كردند « 4 » و بعد از دو روز طبل مراجعت فرو كوفته تا ولايت كابل در بلخ « 5 » ( 106 الف ) منزل عنان باز نكشيد . و روز چهارشنبه ربيع الاول « 6 » در سنهء سبع و خمسين و تسعمائة در درز آب شبرغان با خداى داد قلندر كه اويماقات بسيار و خلق بىشمار در حلقهء اطاعت او بودند و او را پيشوا و مقتداى خود مىدانستند ، او را با خان « 7 » محاربه و مقاتله روى داد ، بعد از جنگ بسيار و مجادلهء بىشمار آن فريق جاهل غافل « 8 » روى به هزيمت نهادند . بعد از آنكه عبد العزيز خان در مملكت بخارا وفات يافت و محمد يار سلطان بن سيونج محمد سلطان در آن ديار لواى سلطنت برافراخت ،

--> ( 1 ) . س : « مطابعتش نموده . . . بسر مىبرد » ندارد ، از نسخه « ت » افزوده شد . ( 2 ) . ت : دوشنبه . ( 3 ) . س : « برون » ندارد ، از نسخهء « ت » افزوده شد . ( 4 ) . در نسخهء « ت » بر روى « از پى محاصره كردند » خط كشيده است . ( 5 ) . در نسخهء « ت » بر روى « در بلخ منزل » خط كشيده شده است . ( 6 ) . در نسخهء « ت » بر روى « و روز چهارشنبه ربيع الاول » خط كشيده شده است . ( 7 ) . س : « او را با خان » ندارد ، از نسخهء « ت » افزوده شد . ( 8 ) . ت : جاهل و غافل